Thomas Dormandy

Thomas Dormandy (1926–2013), z zawodu lekarz patolog, jest autorem pięciu znakomicie się czytających książek popularnonaukowych z pogranicza medycyny, historii i innych dziedzin (w tym „Krótkiej historii opium”), a także ponad 200 artykułów naukowych, które publikował głównie w brytyjskim czasopiśmie „Lancet”. W świecie naukowym zasłynął zwłaszcza z odkrycia chorobotwórczej roli tzw. wolnych rodników.

Z pochodzenia był Węgrem, urodził się w Budapeszcie, dzieciństwo spędził na Węgrzech. Pierwsze egzaminy lekarskie zdał w mieście Kluż, do 1947 roku należącym do Węgier. Uciekając z rodziną na Zachód, Thomas wkrótce zdał te egzaminy ponownie w Genewie, tym razem po francusku. Osiadłszy wreszcie w Londynie, młody Dormandy ukończył Królewską Szkołę Medyczną ze Złotym Medalem, a więc „stał się” lekarzem po raz trzeci, w dodatku biegle władającym wieloma językami. W 1956 roku, w okresie powstania na Węgrzech, pracował w Wielkiej Brytanii w obozie dla węgierskich uchodźców.

Życie rodzinne łączył z pasjami zawodowymi i pisarskimi. Sam siebie określał jako „sowę”, ponieważ twórcze natchnienia przeżywał głównie nocą. Jego syn Richard wspomina: „Gdy dorastałem, wydawało mi się całkiem normalne, że znajduję w lodówce buteleczki krwi. (…) Równie normalne było wstać rano i zobaczyć na ścianie w holu nowe malowidło ścienne: [ojciec] malował przez całe życie i świetnie mu to wychodziło. Stukot klawiszy maszyny do pisania, dźwięk przesuwanego wózka [maszyny] i brzęknięcie na końcu każdej linii – to wyznaczało naszą codzienność”.

Thomas Dormandy dużo swej ciekawości badawczej poświęcił możliwościom twórczym i naukowym ludzi podeszłych wiekiem. Sam, niczym bohaterowie jego książki „Starzy mistrzowie: wielcy artyści w starszym wieku” (Old Masters: Great Artists in Old Age) zdumiewał żywością umysłu i błyskotliwą realizacją swoich twórczych zamierzeń. Zmarł, mając 87 lat.